Bel Fıtığı Nedir? Bel Fıtığı Nedenleri, Belirtileri ve Tedavisi


Bel Fıtığı Nedir? 

Günümüzde sıklıkla karşılaşılan hastalıklardan biri de bel fıtığıdır. Bel fıtığının ne olduğunu anlamak için öncelikle anatomik yapısının basit olarak bilinmesi gerekir. 

Bel bölgesinde 5 tane omur vardır. Omurilik ile kuyruk sokumu denen bölge arasında bulunan bu omurların arasında ise içinde jelimsi bir sıvı bulunan silikonumsu kıkırdak yapılar vardır ve bunlara disk denir. Diskler omurlar arasında tampon görevi görürler. Disklerin görevi omurların üst üste binmesini ve birbirine sürtmesini engellemektir. Aynı zamanda da bel bölgesine olan baskıyı kemiğe, kasa ve kıkırdağa eşit olarak dağıtmaktır. 

Bel bölgesinde bulunan bu 5 omurdan attaki iki omur ve aralarındaki 2 disk genel olarak çok daha fazla ağırlığa maruz kalır. Baskı artınca disklerin içindeki sıvı baskıdan dolayı dışa çıkmaya başlar. İçindeki sıvı azalınca diskin yapısı bozulur, genişler ve yassı hale gelir. Bel fıtığı nedir sorusunun cevabı da budur. 

Bel fıtığı; omurlar arasında bulunan içi sıvı dolu disklerin, içindeki sıvı miktarının azalmasıyla yapısal ve şekilsel olarak bozulmaları ve omur kemiklerinin arasına sıkışmasıdır. Basit tanımıyla disk kayması olarak da bilinir. 

Bel Fıtığı Nedenleri

Bel fıtığı genellikle yaşlanmaya bağlı olarak ortaya çıkan bir hastalıktır. Zaman içerisinde disk sıvısının azalması yaşlı kişilerde bel fıtığına yol açabilir. Ancak yaşlanma dışında başka faktörler de bel fıtığı oluşumunu tetikleyebilir. 

  • Obezite: Eğer kişinin fazla kilo problemi var ise, bel omurlarına daha çok yük biner. Daha fazla yük binen omurlar arasındaki diskler normale göre daha hızlı bir şekilde genişler.
  • Hareketsizlik: Hareketsiz kişilerin kasları yeterince güçlü değildir. Normalde vücudun yükü sırt, bel, karın kasları ve omurga tarafından paylaşıldığı için kasları yeterince güçlü olmayan kişilerde yük doğrudan omurgaya kalmaktadır. Bu şekilde disklere olması gerektiğinden daha fazla yük biner. Sürekli oturan, ya da sürekli ayakta duran kişiler de tekdüze hareket sebebiyle bel fıtığına yakalanabilirler.
  • Sigara ve Alkol kullanımı: Alkol kandaki oksijen miktarını azaltır, sigara ise hücrelere yeterli miktarda oksijenin taşınmasını engeller. Diskte oluşan bozulmaları arttıran ve iyileşme sürecini azaltan faktörlerdir.
  • Ağır kaldırma: Özellikle ağırlık kaldırılan ve ağır fiziksel aktivite düzeyi gerektiren işleri yapan kişilerde, bele fazladan yük binmesi sebebiyle bel fıtığı görülme riski oldukça yüksektir.
  • Sürekli araç kullanmak: Omura yük bindikçe disklerdeki sıvı dışarı çıkar. Sürekli araç kullanarak titreşime maruz kalan kişilerde sıvı daha çabuk boşalır.
  • Ani ve ters hareketler yapmak: Beli zorlayacak ölçüde ani ve ters hareketler bel fıtığını tetikleyebilir. Bir anda eğilmek, bacaklardan güç almadan ağırlık kaldırmak, ağır nesneleri itmek dik kaymasına sebep olabilir, mevcutta disklerde bozulma başlamışsa fıtık oluşma süreci hızlanabilir. 

Bel Fıtığı Belirtileri 

Bel fıtığının kabul görmüş bazı ayrıt edici belirtileri bulunmaktadır. Her hasta da bu belirtilerin tamamı görülmeye bilir. Bazı bel fıtığı hastalarında ise hiçbir belirti görülmeyebilir. Diskin sinir hücrelerine ne kadar baskı yaptığı, hangi sinirlerle temas ettiği, disk içindeki sıvının ne kadar azaldığı, diskin genişlemesinin hangi boyutta olduğu gibi faktörler bu belirtilerin hissedilme oranında ve ağrıların görüldüğü bölgelerde değişikliğe yol açmaktadır. 

  • En yaygın görülen belirti bel ağrısıdır, ancak her bel ağrısı fıtıktan kaynaklanmayabilir. Bel ağrısı bacak ağrısını da tetikliyorsa büyük ihtimal disklerde bir kayma olabilir ve doktora görünmesi gerekir.
  • Disk kaymışsa ve sinirlere denk gelmişse, vücudun sinir bölgelerinde uyuşma ve güçsüzlük hissedilebilir.
  • Bacakların birinde ya da her ikisinde güçsüzlük hissedilir. Uyuşma, hissizlik ve karıncalanma olabilir. Bacaklarda refleks kaybı da görülebilir.
  • Yürürken, otururken ve uzanırken zorlanmalar
  • Fıtığın ilerlemesi durumunda iktidarsızlık görülebilir.
  • Yine fıtığın ilerlediği durumlarda idrar ve nadiren de olsa büyük tuvaleti tutamama problemleri yaşanabilir.

Bel Fıtığı Tedavisi 

Bel fıtığı nasıl geçer sorusunun cevabı hastanın ağrı seviyesi, tedavilere nasıl yanıt verdiği ve hastalığın seyrine göre değişir. Bel fıtığı tedavisi sürecinde cerrahi yöntemlere en son safhada başvurulur. Bel fıtığı teşhis edildikten sonra; 

Eğer bel fıtığı başlangıç dönemindeyse hastaya kas gevşetici ilaçlar, yatak istirahati verilir. Kaçınması gereken hareketler belirtilir ve genel olarak yaşam şeklinde bazı düzenlemelere gitmesi söylenir. Hasta başlangıç safhasında söylenenlere uymaz ise yada uyduğu halde ağrılar devam ediyorsa yine cerrahi müdahale olmadan çözüm aranır. Bu aşamada uzman denetiminde fizik tedavi yöntemine başvurulur. 

Fizik tedavi sırasında bel fıtığı hareketleri uzman yönlendirmesiyle hastaya yaptırılır ve düzenli tekrar edilmesi istenir. Fizik tedavi de işe yaramazsa; diskin içinde boşluk yaratarak sıkışmanın öne geçilmesinin amaçlandığı Nükleoplasti işlemi yapılır, hastanede yatmak gerekmez, hastaya lokal anestezi verilir. Peki, hangi şartlarda hasta için ameliyat kaçınılmaz olur? 

  • Bel fıtığı ileri aşamaya gelmiş ve hasta idrarını tutamaz hale geldiyse;
  • Hasta ayakta duramayacak durumdaysa;
  • Fizik tedaviye rağmen hastanın dayanılmaz bel fıtığı ağrıları varsa,
  • Hastada uyuşma, güç kaybı, bacak adalelerinde incelme varsa;
  • Hastada nörolojik bulgulara rastlandıysa ameliyat kaçınılmaz hale gelmiştir.

Bel Fıtığı Ameliyatı Sonrası yaşananlarla alakalı hazırlamış olduğumuz yazımızı da okuyabilirsiniz.


Puan:

Bel Fıtığı Nedir? Bel Fıtığı Nedenleri, Belirtileri ve Tedavisi
Puan: 4.2 (11oy )